KEMALPAŞA-OVACIK’TAN BAYINDIR-KIZILOBA’YA

İZMİR'DE YAZ BAŞLARKEN; YAYLADA BİR GÜN

24 Mayıs 2019

İbrahim Fidanoğlu

Giriş

Ege’de kavurucu sıcakların başlangıcındayız artık. Sezonun son yürüyüşü olarak kabul edebiliriz belki de bugünkü etkinliğimizi. Sıcaklık öğleye doğru neredeyse 30 dereceye kadar yükseldi. Birkaç haftadır sıcağın etkisi hissedilir şekilde artmıştı. Bu nedenle bu hafta yürüyüşümüzü 1000 metrelerde Kemalpaşa-Bayındır geçişlerinden birinde; Ovacık Yaylası’ndan Bayındır Ilıcaları’nın üstünde yer alan Kızıloba’ya doğru yaptık. İzmir-Kemalpaşa’dan Denizli-Buldan havalisine kadar uzanan; orada batıdan doğuya doğru Aydın Dağları’yla kesişen Bozdağlar’ı Kemalpaşa’dan Küçük Menderes Ovası’na doğru aşan bir dizi dağ geçidi bulunmakta. Belki bugün büyük kısmını yürüyerek kat ettiğimiz Ovacık-Kızıloba geçişi, o kadar işlek olmamakla birlikte, yine de Cumhuriyet Döneminin batıdaki ilk bayındırlık hamlelerinin bir örneği olarak; İzmir Valisi Kazım Dirik zamanında açılmış ve bu hayırlı olayın hatırasını yansıtan Paşa Çeşmesi ile de günümüze dek ulaşabilmeyi başarabilmiş olmanın ayrıcalığını sunuyor ziyaretçisine.⁽¹⁾

 

Ovacık Yaylası'nda sabah

 
Ovacık Yaylası'nda Paşa Çeşmesi
(Ocak-2010)

 

Kızıloba'da Sonbahar

(Fotoğraf: A.Aydemir; Kasım-2014)

Kemalpaşa-Bayındır arasında dağı aşan geçiş yolları

Bu dağ geçitleri nelerdir diye aklından geçiren meraklıları için sıralayabiliriz Kemalpaşa-Bayındır geçişlerini. Kuzeyden güneye Bozdağlar’ı aşan bu dağ geçitlerinin ilki, en batıda Karabel Geçidi’dir. Binlerce yıl önce kireçtaşı oluşumlu bir ana kaya üzerine kazınmış, halk arasında Hitit Baba kabartması olarak bilinen; Arzawa sonrası Hititlerin uydusu Mira Kuvaliya Krallığı’nın sınırını belirleyen Karabel Kabartması ile işaretleyebileceğimiz bu geçiş, Kemalpaşa ile Torbalı’yı birbirine bağlar. Torbalı’dan ötesi, zaten bereketli Küçük Menderes topraklarıdır.

 

Karabel Geçidi'ndeki Hitit Baba Kabartması

( Fotoğraf: Kasım-2014)

 

Kızıloba; Bayındır Ilıca Vadisi

(Fotoğraf: A.Aydemir; Kasım-2014)

Batıdan doğuya doğru ilerlerken Bozdağlar’ı aşan ikinci yol, Armutlu kasabasından ılımlı bir şekilde başlayarak giderek derinleşen ve yer yer ürkütücü bir kanyona dönüşen bir vadide bir dizi Pomak köyünü geçerek Çınardibi (ya da Kavakalanı) üzerinden ovadaki Kızılcaova köyüne ulaşan geçiştir.

 

Armutlu Vadisi'nde...

(Şubat-2019)

 

Armutlu dereleri

(Şubat-2019)

 

Armutlu-Bayramlı-Çınardibi geçişi

(Kasım-2017)

Çınardibi köyü ile ilişkili bir diğer geçiş için, önce bu köyün doğu çıkışından başlayarak Osmanlar köyüne, daha sonra da yükseklerdeki Balcılar köyünün altından Uladı Vadisi’ne doğru alçalan; çok virajlı ve dik bir yolu aşarak Yakapınar köyüne inmek gerekir. Yakapınar; Bayındır’ın halen mevcudiyetini sürdüren, tertemiz ve güzel insanlarıyla öne çıkan Tahtacı köylerinden biridir. Bir diğeri ise, eski adı Kızıldağ olan Turan köyüdür. Yakapınar’a yaklaşırken; bu vadinin doğu yamaçlarından birinde, Belevi’deki Keçi Kalesi ile haberleşebilecek konumdaki bir tepenin üstünde, bir Bizans kalesinin kalıntıları yer alır. Ayrıca tam bu mevkide; Uladı Çayı’nın kıyısındaki bir alabalık tesisi de gezginler için cazip bir uğrak noktasını teşkil eder.⁽²⁾

Uladı Vadisi; Bizans kalesinin bulunduğu tepeden görünüşü
(Fotoğraf: MYC; Mart-2017)


Bizans kalesinden kalan bir duvar
(Fotoğraf: MYC; Mart-2017)

 

Yakapınar mesire yeri

(Ocak-2008)

Dördüncü geçiş rotamız, Ören’i geçtikten sonra Yiğitler çayının ovaya kavuştuğu noktada kurulu Yiğitler’den başlayarak, yine bir Pomak köyü olan Kurudere üzerinden Bayındır’ın yaylası Alankıyı’ya ulaşır.⁽³⁾ Bayındırlılar için sıcak yaz günlerinin can simidi işlevi gören bu yaylada soluklanan yolcunun, bir dizi viraj sonrası; bu geçişi takiben ulaşacağı yer, Bayındır kasabasının merkezidir.

  

Alankıyı Yaylası

(Ocak-2012)

Alankıyı'da kış

(Ocak-2012)

19.yy.da Rum nüfusun ağırlıklı olarak yaşadığı Parsa ya da bugünkü ismiyle Bağyurdu’nu geçtikten sonra Sarılar köyünün içinden başlayarak dağa saran yol, doğudaki Sinancılar köyünden derin bir kanyonla ayrılan bir topografya üzerinden Ovacık Yaylası’na tırmanır. Bu Kemalpaşa’dan Bayındır dünyasına yönelen dağ geçitlerinden beşincisidir. Ovacık’da yol, biri bugün yürüdüğümüz Kızıloba köyüne, diğeri ise Hisarlık köyüne doğru dallanır. Her iki yolun ovada kesiştiği nokta, Dereköy-Ergenli Ilıcaları’dır. 

 

Ovacık'da kiraz bahçelerini çiçek basmış.

(Şubat-2010)

  

Hisarlık köyü

(Şubat-2010)

Doğuya doğru Bozdağlar’ın aşılması meselesi, Turgutlu-Sarıgöl ve Ödemiş ekseninde sürer gider. Başka dağ geçitleri, patikalar hepsi bu saydıklarımıza ilavedir. Ama Bayındır-Kemalpaşa arasındaki en önemli geçiş yolları, yukarıda tek tek saydıklarımızdan ibarettir.

Ovacık Yaylası’nda…